Hoop of wanhoop?
"Een prangend onderwerp in het stikstofdossier betreft de vele verzoeken van milieu-/natuurverenigingen om natuurvergunningen (vergunningen op grond van art. 2.7 lid 2 Wet natuurbescherming (oud) c.q. een omgevingsvergunning voor de Natura 2000-activiteit op grond van art. 5.1 li...
Gebakken lucht
"Stikstof is eigenlijk maar gebakken lucht. Dat dacht ik toen ik de voorlichting van de Afdeling advisering van de Raad van State (Afdeling) over de rekenkundige ondergrens voor stikstof las." Lees de hele column van Franca Damen hierover in LTB 2025/30 (zie hier). Franca D...
Duurzamer wordt het niet
De rechtspraak dwingt – op basis van (een invulling van) de wetgeving – tot steeds verdergaande stikstofreductie, maar belemmert die stikstofreductie tegelijkertijd ook. Je kunt je afvragen of de Raad van State deze gevolgen bij het doen van de uitspraken van 18 december 2024 hee...
Verval van de wettelijke legalisatieplicht?
De minister ‘buigt’ de wettelijke legalisatieplicht dus ‘om’ naar het beëindigen van de PAS-melding. Dat de minister dit als een ‘oplossing’ bestempelt, roept de vraag op voor wie of wat de minister dit als een ‘oplossing’ ziet. Het is in ieder geval duidelijk dat de minister gee...
Nieuwe ronde, nieuwe kansen
De Habitatrichtlijn bepaalt niets over stikstof. Dat stikstof in Nederland zo belangrijk - of in de meeste gevallen zelfs doorslaggevend - is geworden bij de beoordeling van de invloed van activiteiten op Natura 2000-gebieden, is dus een eigen keuze van Nederland. Ik zie (helaas)...
Drempel over
In mijn vorige column had ik het over koerswijzigingen van de politiek, overheden én de rechtspraak. Voor een koerswijziging moet je soms een drempel over. Dat geldt ook voor de wens van het kabinet om voor stikstof een rekenkundige ondergrens in te stellen – uitdrukkelijk niet t...
Koerswijziging
Niet alleen de politiek en overheden doen aan koerswijzigingen, maar ook de rechtspraak. Het verbaast me soms hoe snel en onverwacht zulke koerswijzigingen in de rechtspraak zich voordoen. Een belangrijke koerswijziging vond plaats in de uitspraken van de Raad van State van 18 de...
Het PASt niet
Het is alweer bijna tien jaar geleden dat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) in werking trad en alweer 5,5 jaar geleden dat het PAS sneuvelde in de uitspraak van de Raad van State van 29 mei 2019. Het PAS was namelijk niet voldoende passend beoordeeld en voldeed daarom niet aan...
Waar gaat het heen?
Op 21 oktober 2024 stuurde de Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur een brief naar de Tweede Kamer over bedrijfsgerichte doelsturing. Het kabinet wil het landbouwbeleid niet meer sturen op basis van middelvoorschriften, maar op basis van doelvoorschriften. (...
Onzekerheid stikstof ondervangen door vergunningvoorschriften
Bij het verlenen van vergunningen is er veel onzekerheid rondom stikstof. De vraag rijst of het voldoende kan zijn om die onzekerheden met vergunningvoorschriften te ondervangen. Omgevingsvergunning Natura 2000-activiteit Als het oprichten, wijzigen en/of uitbreiden van een act...
Oude milieuvergunning ‘als natuurvergunning’
In sommige gevallen kan een oude milieuvergunning als het ware als een natuurvergunning worden gezien. Al klopt het niet helemaal om dat zo te zeggen, maar dat leg ik hierna verder uit. Daarna ga ik in op de uitspraken die de Raad van State en rechtbank Overijssel hier op 20 maar...
Ammoniakemissiefactoren emissiearme stalsystemen in natuurvergunning
De ammoniakemissiefactoren zoals die voor stalsystemen waren opgenomen in de Regeling ammoniak en veehouderij, mogen niet zonder meer worden gebruikt bij het beoordelen van een aanvraag voor een natuurvergunning. Maar bij sommige stalsystemen mag de daaraan toegekende ammoniakemi...
Nieuwe duidelijke uitspraken over extern salderen
Na de uitspraak van 14 februari 2024 deed de Raad van State op 28 februari 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:831 en 834) en 6 maart 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:951) nóg een aantal duidelijke uitspraken over extern salderen. Voor de voorwaarden voor extern salderen verwijs ik allereerst graag...
Handhaving tegen PAS-melders niet noodzakelijk
Handhaving tegen PAS-melders is niet noodzakelijk, mits dat (uiteraard) voldoende wordt onderbouwd. Dat blijkt uit drie uitspraken van de Raad van State van 28 februari 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:838, 844 en 852). Hierin heeft de Raad van State een principieel oordeel gegeven over de...
Duidelijke uitspraak over voorwaarden extern salderen
Op 14 februari 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:625) heeft de Raad van State een duidelijke uitspraak gedaan over de voorwaarden voor extern salderen in het kader van het natuurbeschermingsrecht. Ook het arrest van het Hof van Justitie van 10 november 2022 komt daarbij aan de orde. Extern...